radio africa

inleiding

Wat fascineert boeren in Zambia, goudmijnwerkers in Zuid-Afrika en jachtopzieners in Kenia? Wat heeft een kruidenier in Dakar gemeen met een kleermaker in rolstoel in Harare en een oud stamhoofd aan de Zambezi rivier? Ze luisteren allemaal naar lokale community radio om op de hoogte te blijven van de prijs van paraffine, de beschikbaarheid van bedrukt katoen en de naam van de laatstgekozen ambtenaar die verantwoordelijk is voor het schoonhouden van een machtige Afrikaanse rivier.

Community radio werd voor het eerst gebruikt in Latijns-Amerika toen een assistent van een katholieke priester - Jose Joaqin Salcedo Guarin in Sutatenza, Colombia - gevraagd was om de wekelijkse preek te geven, maar hij in plaats daarvan zijn tijd gebruikte om met de plaatselijke boeren te praten over wat hen bezighield. Hij zocht naar een manier waarop hij die informatie door kon geven aan de andere boeren in de regio. De oplossing die hij vond, zorgde ervoor dat het medium radio voor het eerst in de geschiedenis werd ingezet voor maatschappelijke verandering. De eerste uitzending was op 16 oktober 1946.

In de ruim dertig jaar die volgden, werd er sporadisch gebruikgemaakt van community radio totdat de tinmijnwerkers in Potosi Oruro, in de hooglanden van Bolivia, zich via radio-uitzendingen mobiliseerden tegen hun slechte arbeidsomstandigheden in juli 1980.

Ondertussen zat in Afrika een oude boer op een boomstam ijverig zijn best te doen op een brief aan Gogo Breeze. In het grensgebied van Malawi luisteren nu naar schatting meer dan een miljoen mensen naar Breeze FM, dat gevestigd is in Chipata in het oosten van Zambia. Gogo (grootvader) Breeze beantwoordt vragen over allerlei aspecten van het dagelijks leven, van huwelijksperikelen tot mislukking van de oogst. Het programma zit slim in elkaar, met de kleindochter die aan het begin de brieven aan haar Gogo voorleest, omdat de oude man moeite heeft met lezen en al helemaal sinds een stout aapje zijn bril heeft gepikt na de laatste oogst.

Door heel Afrika wordt er de laatste tijd steeds meer gebruikgemaakt van het medium radio om informatie te verspreiden. Dit is mede dankzij een groep vrouwen die behoefte had aan medische voorlichting in de township Khayalitsha bij Kaapstad in Zuid-Afrika. Een jonge Argentijnse dokter besloot een kleine zender te gaan gebruiken om informatie over gezondheid te verspreiden aan vrouwen in de regio die het kleine centrum bezochten.

Zijn praktijk was gevestigd in een scheepscontainer, waar hij gratis medische zorg verstrekte aan de armen. Omdat zijn uitzendingen illegaal waren, had hij de zender verstopt onder zijn onderzoekstafel, zodat die niet ontdekt werd door de Apartheidpolitie toen ze naar de informatiebron zochten. Radio Zibonele in Khayalitsha is nu in het trotse bezit van een moderne, goed functionerende opnamestudio en biedt de inwoners van Khayalitsha een waardevolle service.

Als je nu door het platteland van Afrika reist, heerst er een gevoel van opwinding, dat vroeger niet bestond. Dankzij Gogo Breeze communiceert de bevolking met elkaar en bereikt broodnodige informatie ook de kleine steden en dorpen.

ZANE IBRAHIM

radioos