radio africa

Radio en traditionele muziek

In Afrika weerklinkt altijd en overal muziek: opzwepende Ghanese highlife uit de woonhuizen, swingende Zuid-Afrikaanse marabi uit de restaurants en dansbare Congolese soukous uit de rondscheurende taxibusjes. Krakkemikkige transistorradio’s schallen de nieuwste hiphop-muziek over straat, afgewisseld met nieuwsuitzendingen en gevarieerde praatprogramma’s. Maar waar hoor je nog traditionele muziek?

In tal van Afrikaanse landen is radio verreweg het belangrijkste medium. Voor onafhankelijke berichtgeving over het eigen land is de bevolking aangewezen op internationale omroepen, zoals de BBC, Radio France International en Voice of America. De staatszenders mogen dan veelal een verlengstuk van de overheid zijn, ze zijn wel de enige stations die aandacht besteden aan traditionele muziek, zij het in geringe mate. In Islamitische landen als Mali en Marokko worden daarnaast wel veel religieuze zangvoordrachten in de programmering opgenomen.

Naast staatsradio en internationale zenders zijn er de community stations en piratenzenders, die zich vooral op jongeren richten. Niet alleen komen hier internationale genres aan bod, maar ook lokale hiphop- en reggaegroepen. Een nadeel van deze zenders is dat ze het behoud van traditionele muziek niet voorstaan, waarbij piratenzenders bovendien de overlevingskansen van populaire muziekstudio’s verkleinen.
Een meer recente ontwikkeling in het muzikale landschap van Afrika is het toenemende aantal muziekwebsites, die door en voor jongeren worden gemaakt. Deze sites zijn eveneens gericht op populaire muziekstijlen, traditionele muziek uit eigen land komt vrijwel niet aan bod.
 
Internationaal gezien bestaat er meer belangstelling voor traditionele muziek, die onder de noemer wereldmuziek vooral bij een Westers publiek gretig aftrek vindt. Afrikaanse artiesten die een wereldwijde carrière nastreven, kunnen zich dan ook maar beter baseren op het muzikale erfgoed van hun land. Want als ze op een of andere manier niet authentiek klinken, zullen ze in Westen zelden of nooit gehoor vinden.
 
Hoewel Afrikaanse radiozenders er relatief weinig aandacht aan besteden, wordt de traditionele muziek daar beslist niet met uitsterven bedreigd. Met name in de talloze kleine dorpen doet de invloed van radio, televisie en internet zich veel minder sterk gelden dan in de grote steden, waar de jongere generatie meer op heeft met  populaire stijlen. In heel Afrika worden tijdens ceremonies en rituelen echter tot op de dag vandaag nog altijd traditionele klanken ten gehore gebracht. Zo wordt de authentieke muziek van generatie op generatie overgeleverd en blijft ze als het ware in de genen zitten.

MEREL OORD

 

radioos