Are we together? Museumwerk op Zanzibar

augustus 2005 -

Op 2 juli 2005 opende de president van Zanzibar twee nieuwe tentoonstellingen in het House of Wonders, het nationale museum van Zanzibar. Niet alleen deze exposities over de geschiedenis en cultuur van het Oost-Afrikaanse eiland zijn bijzonder, hetzelfde geldt voor hun totstandkoming.

Drijvende kracht achter alles wat er in het museum gebeurt is professor Abdul Sheriff. Enkele jaren geleden selecteerde hij vijftien van zijn beste medewerkers om een professionele museumstaf te vormen. De meesten van hen hadden echter nauwelijks enige opleiding genoten, laat staan dat ze kennis van museumwerk hadden.
Met hulp van de Nederlandse ambassade in Dar es Salaam is vervolgens advies ingewonnen van het Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT). De afdeling Information & Library Services adviseerde de medewerkers van de museumbibliotheekhoe ze van de enorme verzameling boeken over de geschiedenis van Zanzibar weer een echte bibliotheek konden maken. Medewerkers van het Tropenmuseum verzorgden trainingen op het gebied van collectiebeheer en -behoud, het maken van tentoonstellingen en marketing & public relations.

Het KIT heeft voor de training en advisering niet alleen uit eigen ervaring en expertise geput, maar samenwerking gezocht met het Programme for Museum Development in Africa (PMDA). Hierdoor reisden ook museumexperts uit Botswana, Kenia en Zambia naar Zanzibar om hun ervaringen te delen met de medewerkers van het House of Wonders. Zodoende zouden ze uiteindelijk in staat zijn hun museum voortaan op professionele wijze te runnen.

Het project is in vele opzichten geslaagd te noemen: er zijn twee mooie en kwalitatief goede exposities geopend en de medewerkers hebben genoeg kennis opgedaan om een volgende tentoonstelling minstens zo goed te maken. Maar er is nog een reden waarom het project succesvol was: de manier waarop verschillende partijen hebben samengewerkt. Eén zin is kenmerkend voor de bijzondere krachtenbundeling van het KIT, het PMDA en het team van professor Sheriff. In de maanden voorafgaand aan de opening werd lang en hard gewerkt. Telkens wanneer de aandacht van de groep even verslapte of de moed ze in de schoenen zonk, was er altijd wel iemand die de yell van het team riep: 'Are we together?' Waarop de rest van de groep antwoordde: 'Yes, we're together!'

Anna Brolsma is werkzaam bij het KIT Tropenmuseum