Geld voor cultuur, waarom?

september 2005 -

Begin juni organiseerde het Hivos Cultuurfonds het evenement Beyond Diversity; Moving towards MDG nr. 9. In workshops en discussies werd gepraat over zin en onzin van cultuur als negende millenniumdoel. Het onderwerp werd daarbij vooral gebruikt als kapstok om te praten over het belang van de ondersteuning van kunst en cultuur. Tastbaar resultaat van deze discussies zijn acht argumenten voor ondersteuning van kunst en cultuur in ontwikkelingslanden:

1. Mensen hebben behoefte aan licht dat opweegt tegen al het donker. Hoe meer ze lijden door geweld en armoede, hoe meer ze aan kunst doen en hoe meer ze gesteund moeten worden.

2. In tijden van oorlog en armoede, als er gebrek is aan basisbehoeftes, worden mensen heel creatief. De kunstproductie bloeide op toen Sarajevo belegerd was. Vietnamese soldaten schreven en tekenden op de muren van tunnels – in donkere tijden creëert de mens licht.

3. Als het culturele leven floreert, trekken er minder hoogopgeleide mensen weg uit een land (de zogenaamde brain drain). Intelligente jonge mensen blijven in hun eigen maatschappij wonen en werken, de migratie naar rijke landen neemt af.

4. Kunst en cultuur zijn de belangrijkste bronnen van kracht om de stilstand van een samenleving te voorkomen.

5. Cultuur is een belangrijke bron van inkomsten. Cultuur is het belangrijkste exportproduct van Amerika. Muziek, films en software uit Amerika overspoelen de hele wereld. Het steunen van culturele productie in ontwikkelingslanden zorgt voor een economisch tegenwicht en beschermt de lokale bron van inkomsten.

6. Mensen die geen macht hebben kunnen toch hun stem laten horen doordat ze vertegenwoordigd worden door kunstenaars en mensen uit de cultuursector. Zodra de dictatoriale regimes ten val komen, krijgen deze mannen en vrouwen vaak de verantwoordelijkheid.

7. Wat er precies met ontwikkeling bedoeld wordt, wordt altijd gedefinieerd vanuit de culturele wereld.

8. Politieke projecten falen als de culturele component wordt genegeerd – dit is weer eens aangetoond met het lot van de Europese grondwet.

Het verslag van Beyond Diversity is te vinden op de website van het Hivos.