Iraanse fotografe redt cultuurgoed na aardbeving Bam

februari 2006 -

Fotografe Parisa Damandan wist na de verwoestende aardbeving in Bam duizenden negatieven te redden uit het puin. Twee jaar na de aardbeving werkt de Iraanse nog hard aan de voltooiing van het project. Een aardbeving verwoest op 26 december 2003 in een paar seconden bijna de hele Iraanse stad Bam. De internationale humanitaire hulp stroomt toe. Terwijl reddingswerkers bezig zijn de doden te bergen, probeert kunsthistorica en fotografe Parisa Damandan een deel van de waardevolle cultuurgoederen uit het puin te bevrijden: foto’s. Ze weet duizenden negatieven te redden, herinneringen aan het leven in Bam van voor de vernietigende natuurramp. Paris Damandan: "Met blote handen begon ik te graven op plekken waar voor de aardbeving fotowinkels stonden. Het was moeilijk om aan graafspullen te komen in de verwoeste stad. Na drie dagen ben ik gestopt, ik was moe en gedeprimeerd. Ik ben naar huis gegaan om te rusten. Na een week ging ik weer terug naar Bam om tien dagen achtereen te graven. Zo reisde ik een paar keer heen en weer tussen Bam en Teheran."

foto

Eén van de gevonden foto's

De fotografe brengt tienduizenden opgegraven negatieven in veiligheid in een gebouw in de stad Keram. Daar werkt ze nog dagen door aan het ordenen van de verzameling, die in achtentwintig plastic zakken en kartonnen dozen staat opgeslagen. Ze slaapt ’s nachts in een van de kelders van hetzelfde gebouw; tijd om naar huis te reizen heeft ze niet. Ondanks dat ze zelf ook te kampen heeft met het verdriet van de overlevenden, wil ze zo snel mogelijk doorgaan met het project. Met de foto’s hoopt ze troost bieden aan nabestaanden. Ze ziet het als haar taak om de opgegraven beelden aan de bevolking terug te geven. Uiteindelijk heeft ze een archief bestaande uit dertig met negatieven gevulde bodybags.

Ruim twee jaar na de aardbeving is Paris Damandan nog hard aan de slag om haar project te voltooien. Ze wil de collectie compleet maken met de archieven van nog drie half verwoeste fotowinkels in Bam. Ze wil het beeldmateriaal schoonmaken, ordenen en digitaal opslaan. Ook wil ze een documentaire maken en moet de collectie openbaar toegankelijk worden.

Een selectie van 25 kleur en zwart-wit foto’s is te zien tijdens het Rotterdams Film Festival in de foyer van Pathe bij de voorstellingen van de film Voices of Bam. Het project wordt ondersteund door Stichting AIDA, het Prins Claus Fonds en het NCDO. Het Nederlands fotomuseum te Rotterdam biedt hulp met het opstellen van een professioneel logistiek plan.