Ogova Ondego is filmcriticus en organisator, gespecialiseerd in Afrikaanse filmcultuur. Hij organiseert jaarlijks het Lola Kenya Screen kinderfilm festival en publiceert de website ArtMatters.Info.

De Afrikaanse cinema bestaat niet

februari 2009 -

Ruim veertig jaar geleden begon het Pan-Afrikaanse film- en televisiefestival Fespaco in Ouagadougou met het onder de aandacht brengen en ondersteunen van de creatieve en intellectuele bijdrage van Afrikanen aan film en televisie. Al die tijd is filmmaken in Afrika een allegaartje van voor- en tegenspoed gebleven, net zo divers als het 54 landen tellende continent zelf. Zoals de in de VS woonachtige Malinese academicus en filmmaker Manthia Diawara betoogt, er bestaat geen 'Afrikaanse film'—een film die is geproduceerd, geregisseerd, gefotografeerd en gemonteerd door Afrikanen, met Afrikanen in de hoofdrol die een Afrikaanse taal spreken. Hoewel Franstalig Afrika meer films heeft geproduceerd dan enig ander deel van het continent, voegt Diawara daaraan toe dat die de situatie waarin ze geproduceerd zijn niet hebben verbeterd en dat Afrika nog steeds een 'filmindustrie' moet ontwikkelen.

De Mauritaanse filmmaker Abderrahmane Sissoko waarschuwt tegen algemene uitspraken over 'Afrikaanse cinema', zoals: "Er wordt in verschillende Afrikaanse landen voortdurend een nieuwe cinematografie geboren." De landen die proberen om films te maken – Zuid-Afrika, Kenia, Namibië, Marokko – verlenen overwegend diensten voor buitenlandse films. Monopolide Amerikaanse, Europese en Indiase filmdistributiebedrijven hebben de ontwikkeling van een 'Afrikaanse ' cinema altijd tegengewerkt, op een continent dat geen overheden kent die hun sectoren door middel van quota beschermen.

Slechts weinig Afrikaanse films zijn beschikbaar buiten het festivalcircuit, ondanks het feit dat het continent weinig door Hollywood beheerste bioscopen telt. Gebrek aan financiering, piraterij en een gebrek aan wetgeving om dat euvel aan te pakken zijn nog enkele problemen waar de ontwikkeling van een 'Afrikaanse cinema' zich voor gesteld ziet.

Burkina Faso mag dan gedurende de laatste vier decennia meer speelfilms hebben geproduceerd en meer filmregisseurs hebben opgeleverd dan welk land ook, en het mag de thuisbasis zijn van Fespaco, van de Pan-Afrikaanse Federatie van Filmmakers Fepaci en van de Afrikaanse cinematheek maar, schrijft Roy Armes, Parijs blijft het hoofdkwartier van de Franstalige Afrikaanse cinema. "Het lijkt het oogmerk te zijn van de huidige Franse regering om 'prestigieuze' Afrikaanse producties te sponsoren die in Europa vertoond kunnen worden, idealiter in Cannes", schrijft professor Armes in de International Film Guide 2005.