Simón Veléz: revolutie in bamboe

november 2009 -

"Simón Veléz is een uitmuntend architect wiens esthetische en technische vernieuwingen de mogelijkheden van bamboe als bouwmateriaal aanzienlijk hebben vergroot waarmee hij de heersende architecturale stromingen heeft uitgedaagd", aldus het juryrapport van het Prins Claus Fonds dat in september 2009 de grote Prins Claus Prijs 2009 toekende aan de Colombiaanse architect.

image

Simón Veléz. (Foto: Pedro Franco)

Veléz werd wereldberoemd met zijn veertien meter hoge bamboeconstructie voor de Wereldtentoonstelling in Duitsland in 2000. Bamboe, een materiaal dat in Colombia en andere gebieden in de wereld, zoals Hawaï en Vietnam, al eeuwen wordt gebruikt in de lokale architectuur, bezit zowel architecturale als ecologische voordelen. "Bamboe is natuurlijk staal waarmee ik hetzelfde kan bereiken als wat een ingenieur doet met staal, want beide bezitten dezelfde weerstand", zegt de Colombiaanse architect. Na jarenlange studie zorgde hij begin jaren tachtig voor een revolutie in de toepassing van het materiaal. "In de lokale bouwwijze werden de bamboestokken met natuurlijke vezels aan elkaar bevestigd. Maar door het vochtige en hete klimaat werd dat na verloop van tijd een risicovolle constructie. Door de holle bamboestokken te vullen met steengruis en deze met klinknagels aan elkaar te bevestigen kon ik dezelfde bestendigheid bereiken als bij het gebruik van bijvoorbeeld cement of staal. Bovendien is bamboe goedkoop materiaal en is het uitermate resistent tegen aardbevingen."


Museo Nomado in Mexico (foto: Ashes Snow)

Inmiddels wordt Veléz wereldwijd beschouwd als een avant-garde- architect die zo ongeveer in zijn eentje op ingenieuze wijze het gebruik van een natuurlijk bouwmateriaal vernieuwde. En met succes. Hij bouwt over de hele wereld en veel architecten maken gebruik van zijn revolutionaire methode. De Duitse architect Joerg Stamm bouwde in Bali bijvoorbeeld een vijftig meter lange brug waar zonder problemen vrachtwagens overheen kunnen rijden.

"Bamboe is een bouwmateriaal met een hoge technologische waarde. Maar misschien nog wel belangrijker is dat het een ecologisch én goedkoop alternatief is dat de natuur voor bijna niets produceert. Wanneer je staal koopt verrijk je daarmee iemand die al genoeg geld in zijn zakken heeft. Maar wanneer je bamboe aanschaft ondersteun je daarmee financieel arme boeren die hun inkomen hard nodig hebben. Daarom heeft het gebruik van dit natuurlijke materiaal voor mij ook een sociaaleconomische motivatie", zegt Veléz.