Sotigui Kouyaté: optimistische icoon van Afrikaans theater

juni 2009 -

De Malinese acteur Sotigui Kouyaté ontving in mei 2009 op het Filmfestival van Cannes de Kunst- en Letterenonderscheiding van het Franse Ministerie van Cultuur. Enkele maanden geleden had hij al de Zilveren Beer voor beste acteur gekregen bij het Filmfestival van Berlijn.

image

Sotigui Kouyaté in Cannes

Kouyaté woont in Parijs, maar gaat vaak naar Afrika om projecten op te zetten: "Ik wil met mijn continent bezig zijn. Ik heb al twee toneelstukken geregisseerd, Antigone en daarna Oedipoes, die ik in Senegal, Mali, Burkina Faso en Niger heb laten zien. Nu ben ik bezig met Salina van Laurent Gaudé. Daarmee wil ik in Afrika op tournee gaan."

Het is opnieuw een Franse tekst, toegesneden op de Afrikaanse situatie. Kouyaté heeft een eigen visie op culturele uitwisseling. "Wanneer regisseurs Europese toneelstukken ensceneren met Franstalige, Afrikaanse acteurs, dan is er geen sprake van uitwisseling. Wat ik doe, is een Franstalige tekst in een Afrikaanse context presenteren en het taalgebruik aanpassen."

Omdat West-Afrika geen infrastructuur voor theater kent, moet Kouyaté telkens bij het begin beginnen. En dus moet hij altijd teksten aanpassen en acteurs opleiden. Optimistisch als hij is, ziet hij daarin geen aanleiding om fatalistisch tegen de ontwikkeling van Afrikaanse artiesten aan te kijken. "Natuurlijk is het een enorme klus, maar het is niet onmogelijk. Men zegt dat Afrika arm is. Dat is niet waar. Afrika móet arm zijn. Zo wil men het. Professional of amateur, het draait om wat je zelf wilt. Als de slang naar je toe komt, moet je je verdedigen met de stok die je in je handen hebt."

Zo heeft Kouyaté zelf het vanaf het prille begin aangepakt, om zich uiteindelijk te ontwikkelen tot een icoon van het Afrikaanse theater. "Een goede amateur heeft geen reden om de plaats van een professional in te nemen. Ik had twee theatergezelschappen: een door de Franse Ambassade gefinancierd toneeltrio en een ander dat ik uit eigen middelen financierde." Vandaag kan hij dankzij zijn filmwerk zijn toneelstukken op de planken brengen. "Gewoon, omdat ik wil dat het gebeurt."